การพัฒนาสุขภาวะชุมชนภายใต้การมีส่วนร่วมของชุมชน อำเภอเมืองพะเยา จังหวัดพะเยา

    รู้ไหมว่า “โรคหลอดเลือดสมอง” หรือสโตรก (Stroke) เป็นภัยเงียบที่น่ากลัวมาก ที่ตำบลจำป่าหวายมีอัตราการเสียชีวิตจากโรคนี้พุ่งสูงมาก ถึงร้อยละ 8 เพราะชาวบ้านกลุ่มเสี่ยงขาดความรอบรู้เรื่องอาการเตือน และไม่รู้ว่ามันมี “เวลาทอง (Golden Period) 4 ชั่วโมง” ที่ต้องนำผู้ป่วยส่งโรงพยาบาลให้ทัน ยิ่งไปกว่านั้นคือ หอมแดงที่เป็นพืชเศรษฐกิจที่ชาวบ้านปลูกกันมากเป็นอันดับ 3 ของประเทศ ดันเจอปัญหาราคาตกต่ำเหลือแค่กิโลกรัมละ 7 บาท ทั้งที่มีสรรพคุณทางยาสูงมาก

     คณะพยาบาลศาสตร์จึงลงพื้นที่เข้าไปทำสองเรื่องนี้ควบคู่กัน เรื่องแรกคือเรื่องสุขภาพ นำกลุ่มเสี่ยง จำนวน 312 คนมาคัดกรอง และนำ 71 คนที่เป็นกลุ่มเสี่ยงสูงเข้าร่วม “โปรแกรมส่งเสริมความรอบรู้ฯ” ปรับพฤติกรรมทั้งเรื่องการกิน การอยู่ จนค่าความดันโลหิตลดลงอย่างมีนัยสำคัญ แถมยังจับมือกับ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล (รพ.สต.) และ องค์การบริหารส่วนท้องถิ่น (อบต.) จัดทำแผนยุทธศาสตร์สุขภาวะร่วมกัน ส่วนเรื่องเศรษฐกิจก็นำหอมแดงที่ราคากำลังตกต่ำ มาเข้ากระบวนการแปรรูปเป็นนวัตกรรมสุขภาพอย่าง “เจลและอิมัลเจลสารสกัดหอมแดง” ที่มีสรรพคุณในการช่วยลดการอักเสบ คลายกล้ามเนื้อ สร้างมูลค่าเพิ่มให้พืชท้องถิ่น และที่สำคัญที่สุดคือ ในช่วงเดือนกุมภาพันธ์ ถึงเดือนธันวาคม 2568 ตำบลจำป่าหวาย “ไม่พบชาวบ้านในพื้นที่ที่เสี่ยงอัตราตายจากสโตรกเลย”