คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยพะเยา ขอแสดงความยินดีกับความสำเร็จของโครงการวิจัย “การพัฒนาเทคโนโลยีและนวัตกรรมสำหรับอาหารแห่งอนาคตเพื่อยกระดับเศรษฐกิจอย่างยั่งยืน ชุมชนแม่ปืม จังหวัดพะเยา” นำโดย ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.สุธรรม อรุณ หัวหน้าโครงการ พร้อมด้วยทีมคณาจารย์และนักวิจัยจากคณะวิศวกรรมศาสตร์ ซึ่งได้รับ รางวัลเหรียญเงินผลการดำเนินงานโครงการ 1 คณะ 1 SDG ประจำปี พ.ศ. 2568 จากการประชุมวิชาการระดับชาติ “พะเยาวิจัย ครั้งที่ 15” ภายใต้หัวข้อ “SDG Global Connect : Learning from Best Practices”
พิธีมอบรางวัลจัดขึ้นเมื่อวันอังคารที่ 27 มกราคม พ.ศ. 2569 ณ ห้อง UB002 อาคาร 99 ปี พระอุบาลีคุณูปมาจารย์ (ปวง ธมฺมปญฺโญ) มหาวิทยาลัยพะเยา โดยการประชุมดังกล่าวจัดขึ้นโดย กองบริหารงานวิจัย มหาวิทยาลัยพะเยา เพื่อเป็นเวทีนำเสนอและแลกเปลี่ยนผลงานวิจัย แนวปฏิบัติที่ดี และนวัตกรรมที่สามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้จริง สอดคล้องกับ เป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน (Sustainable Development Goals: SDGs)
โครงการดังกล่าวสะท้อนบทบาทสำคัญของ คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยพะเยา ในการบูรณาการองค์ความรู้ด้านวิศวกรรม เทคโนโลยี และนวัตกรรม เข้ากับการแก้ไขปัญหาและพัฒนาศักยภาพของชุมชนอย่างเป็นรูปธรรม โดยดำเนินงานร่วมกับ วิสาหกิจชุมชนแปรรูปบ้านโป่งเกลือ จังหวัดพะเยา ซึ่งเป็นกลุ่มวิสาหกิจที่ใช้วัตถุดิบในพื้นที่เป็นฐานในการพัฒนาผลิตภัณฑ์ และมีการต่อยอดกิจกรรมสู่การเพาะเลี้ยง ผำ พืชน้ำที่มีคุณค่าทางโภชนาการสูงและได้รับการยอมรับในระดับสากลว่าเป็นหนึ่งใน “อาหารแห่งอนาคต”
คณะวิศวกรรมศาสตร์ได้เข้าไปมีบทบาทสนับสนุนการพัฒนาชุมชนในเชิงระบบ ตั้งแต่การวิเคราะห์ปัญหาเชิงกระบวนการ การออกแบบแนวทางแก้ไข ตลอดจนการถ่ายทอดองค์ความรู้และเทคโนโลยีที่เหมาะสมกับบริบทพื้นที่ โดยมุ่งเน้นการแก้ไขข้อจำกัดด้านการจัดการการเพาะเลี้ยงผำและกระบวนการผลิต ซึ่งในระยะแรกยังขาดเครื่องมือสนับสนุนและระบบจัดการที่ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานอย่างเป็นระบบ ส่งผลให้คุณภาพและปริมาณผลผลิตยังไม่สามารถพัฒนาได้เต็มศักยภาพ
โครงการจึงได้นำองค์ความรู้ทางวิศวกรรมผนวกเข้ากับเทคโนโลยีที่เหมาะสม มาประยุกต์ใช้ในการพัฒนากระบวนการเพาะเลี้ยงผำอย่างครบวงจร เพื่อกำหนดแนวทางในการติดตามและควบคุมคุณภาพน้ำ อุณหภูมิ และสภาพแวดล้อมที่เกี่ยวข้อง และดำเนินการพัฒนาระบบเติมปุ๋ยที่มีความสม่ำเสมอและเหมาะสมต่อการเจริญเติบโตของผำ รวมถึงการปรับปรุงระบบทำความสะอาดผำหลังการเก็บเกี่ยวให้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น ช่วยลดระยะเวลาและแรงงานในกระบวนการผลิต นำไปสู่การเพิ่มความแม่นยำในการจัดการ ลดการใช้ทรัพยากรที่ไม่จำเป็น ลดการสูญเสีย และยกระดับคุณภาพผำให้ได้มาตรฐาน พร้อมต่อยอดสู่การแปรรูปเชิงพาณิชย์
นอกจากนี้ คณะวิศวกรรมศาสตร์ยังทำหน้าที่เป็นตัวกลางในการเชื่อมโยงเครือข่ายความร่วมมือระหว่างชุมชน หน่วยงานภาครัฐ และภาคเอกชน อาทิ หน่วยงานด้านการเกษตรและประมง หน่วยงานท้องถิ่น และเครือข่ายภาคธุรกิจในพื้นที่ เพื่อสนับสนุนองค์ความรู้ มาตรฐานการผลิต และโอกาสทางการตลาด อันนำไปสู่การพัฒนาเศรษฐกิจชุมชนอย่างเป็นระบบและยั่งยืนในมิติของการพัฒนาที่ยั่งยืน
โครงการมีความสอดคล้องกับ SDG Goal 2: ขจัดความหิวโหยและส่งเสริมเกษตรกรรมที่ยั่งยืน ผ่านการสร้างความมั่นคงทางอาหารและรายได้ให้แก่ชุมชน และ SDG Goal 13: การรับมือการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ โดยการส่งเสริมการใช้ทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพและลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมในกระบวนการผลิต
ความสำเร็จของโครงการนี้เป็นตัวอย่างชัดเจนของการขับเคลื่อนยุทธศาสตร์ คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยพะเยา ในการนำองค์ความรู้ทางวิชาการไปใช้ประโยชน์ต่อสังคม ควบคู่กับการสนับสนุนยุทธศาสตร์ของมหาวิทยาลัยพะเยาในการเป็น มหาวิทยาลัยเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นอย่างยั่งยืน และการสร้างเครือข่ายความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัย ชุมชน และภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง เพื่อการพัฒนาที่เข้มแข็งและยั่งยืนในระยะยาว