คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยพะเยา ขอแสดงความยินดีกับโครงการ “การปรับปรุงประสิทธิภาพระบบกลั่นสุราชุมชนด้วยเทคโนโลยีทางวิศวกรรมตามแนวคิดการพัฒนาที่ยั่งยืน” ของ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.เอราวิล ถาวร (รองคณบดีฝ่ายวิจัยและบริการวิชาการ) หัวหน้าโครงการ ร่วมกับทีมคณาจารย์และนักวิจัยจากคณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยพะเยา ได้รับรางวัลพื้นที่ต้นแบบการเรียนรู้การพัฒนาที่ยั่งยืน SDG 7 : Affordable and Clean Energy ในการประชุมวิชาการระดับชาติ “พะเยาวิจัย ครั้งที่ 15” ภายใต้หัวข้อ “SDG Global Connect : Learning from Best Practices” จากผลการดำเนินงานด้านการวิจัยและการพัฒนาที่สอดคล้องกับเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน (Sustainable Development Goals: SDGs) เมื่อวันอังคารที่ 27 มกราคม 2569 ณ ห้อง UB002 อาคาร 99 ปี พระอุบาลีคุณูปมาจารย์ (ปวง ธมฺมปญฺโญ) มหาวิทยาลัยพะเยา ซึ่งจัดขึ้นโดยกองบริหารงานวิจัย
“วิสาหกิจชุมชนกำนันเดชสุรากลั่น” ตำบลลอ อำเภอจุน จังหวัดพะเยา เป็นชุมชนเกษตรกรรมที่ประชากรส่วนใหญ่ประกอบอาชีพปลูกข้าว นอกจากการจำหน่ายข้าวเพื่อการบริโภคแล้ว ชุมชนยังมีการพัฒนาธุรกิจแปรรูปผลผลิตทางการเกษตรเพื่อเพิ่มมูลค่า ซึ่งดำเนินกิจการกลั่นสุราขาวพื้นบ้านจากข้าวเหนียวภายใต้แบรนด์ “คีรีขาล” วิสาหกิจชุมชนแห่งนี้มีบทบาทสำคัญในการสร้างรายได้ให้กับชาวบ้าน รวมถึงการกระจายผลประโยชน์สู่ท้องถิ่นผ่านการจ้างแรงงานและการรับซื้อข้าวจากเกษตรกรในพื้นที่
จากการลงพื้นที่เพื่อศึกษากระบวนการผลิตสุราขาวของทางวิสาหกิจชุมชนกำนันเดชสุรากลั่นของทีมนักวิจัยพบว่า ระบบกลั่นสุราชุมชนที่ทางวิสาหกิจชุมชนใช้งานอยู่มีประสิทธิภาพต่ำ ใช้ระยะเวลาในการกลั่นต่อรอบการกลั่นนาน และใช้เชื้อเพลิงหรือแก๊ซ LPG ในการกลั่นต่อรอบสูง ซึ่งมีสาเหตุมาจากปัจจัยที่สำคัญหลายประการ ส่งผลกระทบโดยตรงต่อการควบคุมคุณภาพ และต้นทุนการผลิตสุรา ทางวิสาหกิจชุมชนและนักวิจัยจึงมีความเห็นร่วมกันในการดำเนินโครงการเพื่อปรับปรุงประสิทธิภาพของระบบการกลั่นสุราชุมชนให้สูงขึ้น และใช้ค่าใช้จ่ายในด้านพลังงานในการผลิตสุราลดลง
โครงการนี้จึงเป็นแนวทางสำคัญในการยกระดับอุตสาหกรรมสุราพื้นบ้านให้มีประสิทธิภาพและความยั่งยืนมากขึ้น นอกจากนี้ ผู้วิจัยจะพัฒนาวิสาหกิจแห่งนี้เป็นพื้นที่ต้นแบบการเรียนรู้ตลอดชีวิตตามกรอบการพัฒนาที่ยั่งยืน (Leaning Space for Lifelong Learning with SDGs) และเศรษฐกิจสร้างสรรค์ สำหรับการผลิตสุรากลั่นชุมชนที่ปลอดภัยและถูกกฎหมาย เพื่อให้ชุมชนรอบข้างหรือผู้ที่สนใจทั่วไปได้มาเรียนรู้และเปลี่ยนประสบการณ์การทำสุรากลั่นที่มีคุณภาพและสามารถต่อยอดเป็นผลิตภัณฑ์ “ซอฟต์ พาวเวอร์ (Soft Power)” ประจำจังหวัดพะเยาได้
โครงการนี้สอดคล้องกับ 6 เป้าหมายหลักของ SDGs ดังนี้:
SDG 2: Zero Hunger – การใช้วัตถุดิบทางการเกษตรอย่างมีคุณค่าให้เกิดประโยชน์สูงสุด ลดการสูญเสียอาหาร และช่วยให้เกษตรกรมีตลาดรองรับผลผลิตมากขึ้น
SDG 7: Affordable and Clean Energy – ลดการใช้พลังงานเชื้อเพลิงฟอสซิลและเพิ่มประสิทธิภาพพลังงานในกระบวนการผลิต
SDG 8: Decent Work and Economic Growth – สนับสนุนการเติบโตของธุรกิจชุมชนโดยเพิ่มประสิทธิภาพและลดต้นทุนการผลิต
SDG 9: Industry, Innovation, and Infrastructure – พัฒนาเทคโนโลยีและนวัตกรรมในกระบวนการผลิตสุราเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพและความยั่งยืน
SDG 12: Responsible Consumption and Production – ลดของเสียจากกระบวนการผลิตและเพิ่มการใช้พลังงานอย่างมีประสิทธิภาพ
SDG 4: Quality Education – การพัฒนาพื้นที่ต้นแบบการเรียนรู้ตลอดชีวิตตามกรอบการพัฒนาที่ยั่งยืนและเศรษฐกิจสร้างสรรค์
รางวัลที่ได้รับในครั้งนี้สะท้อนถึงศักยภาพของคณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยพะเยา ในการขับเคลื่อนงานวิจัยและบริการวิชาการที่ตอบโจทย์การพัฒนาที่ยั่งยืนอย่างเป็นรูปธรรม และตอกย้ำบทบาทของมหาวิทยาลัยในการเป็นกลไกสำคัญในการพัฒนาชุมชนและสังคมบนฐานองค์ความรู้และนวัตกรรม