วันเสาร์ที่ 25 กรกฎาคม 2569 เวลา 15.00 น. รองศาสตราจารย์ ดร.สุภกร พงศบางโพธิ์ อธิการบดีมหาวิทยาลัยพะเยา เป็นประธานกล่าวเปิดโครงการ “ประเพณีแห่ผ้าห่มพระธาตุจอมทอง ครั้งที่ 11” โดยมี รองศาสตราจารย์ ดร.รักษิต สุทธิพงษ์ คณบดีวิทยาลัยการศึกษา กล่าวรายงานวัตถุประสงค์ของการจัดกิจกรรม และนายสัจจวิทย์ ลีลาวณิชย์ นายกเทศมนตรีเมืองพะเยา กล่าวต้อนรับผู้เข้าร่วมงานประเพณีแห่ผ้าห่มพระธาตุจอมทองในครั้งนี้

ประเพณีแห่ผ้าห่มพระธาตุจอมทอง ครั้งที่ 11 จัดขึ้นเนื่องในโอกาสเฉลิมฉลอง 16 ปีแห่งการสถาปนามหาวิทยาลัยพะเยา โดยความร่วมมือของวิทยาลัยการศึกษา คณะศิลปศาสตร์ คณะรัฐศาสตร์และสังคมศาสตร์ และศูนย์ศิลปะและวัฒนธรรมล้านนา ร่วมกับ องค์การบริหารส่วนจังหวัดพะเยา เทศบาลเมืองพะเยา การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย สำนักงานเชียงราย (เชียงราย-พะเยา) เครือข่ายชุมชนฝ้ายหลวง มหาวิทยาลัยพะเยา จาก 6 ชุมชน ได้แก่ 1.ชุมชนบ้านหล่ายทุ่ง อำเภอเชียงม่วน 2.ชุมชนบ้านธาตุสบแวน อำเภอเชียงคำ 3.ชุมชมชนบ้านพระธาตุขิงแกง อำเภอจุน 4.ชุมชนบ้านแม่กาโทกหวาก 5.ชุมชนบ้านแม่นาเรือ 6.ชุมชนกาดหล่ายต้า บ้านแม่ต๋ำ อำเภอเมืองพะเยา ชุมชนเมือง 14 ชุมชน และชุมชนบ้านแท่นดอกไม้ หมู่ที่ 11 และหมู่ที่ 17 ซึ่งเป็นสถานที่ตั้งของโบราณสถานพระธาตุจอมทองเพื่อร่วมกันอนุรักษ์ สืบสาน และเผยแพร่ศิลปวัฒนธรรมล้านนาอันทรงคุณค่า ตลอดจนสร้างความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัยกับชุมชนในการขับเคลื่อนพันธกิจด้านการทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรมอย่างสร้างสรรค์

อีกหนึ่งกิจกรรมสำคัญของงาน คือ การอัญเชิญน้ำศักดิ์สิทธิ์จากแหล่งน้ำสำคัญ 8 แห่ง ได้แก่ แม่น้ำปิง จังหวัดเชียงใหม่ แม่น้ำวัง จังหวัดลำปาง แม่น้ำยม จังหวัดแพร่ แม่น้ำน่าน จังหวัดน่าน แม่น้ำโขง จังหวัดเชียงราย แม่น้ำอิง จังหวัดพะเยา แม่น้ำคงคา สาธารณรัฐอินเดีย และน้ำอ่างหลวง มหาวิทยาลัยพะเยา ซึ่งได้รับความร่วมมือจากศิษย์เก่าในแต่ละพื้นที่ร่วมประกอบพิธีตักน้ำ ก่อนนำมารวมประกอบพิธีเจริญพระพุทธมนต์และสรงพระธาตุจอมทอง เพื่อความเป็นสิริมงคล ความร่มเย็น และความผาสุกของผู้เข้าร่วมโครงการ ขบวนแห่ยังโดดเด่นด้วยการแสดงฟ้อนพื้นบ้านล้านนาเชิงสร้างสรรค์ “ฟ้อนปัญญาเรืองรอง ม่วงทอง ม.พะเยา” จากนิสิตวิทยาลัยการศึกษา คณะศิลปศาสตร์ และคณะรัฐศาสตร์และสังคมศาสตร์ โดยได้รับการสร้างสรรค์ท่าฟ้อนจากครูอริณ พูลเกษม ครูภูมิปัญญาด้านนาฏศิลป์พื้นถิ่นล้านนา จังหวัดพะเยา ซึ่งได้นำศิลปะการฟ้อนพื้นเมืองโบราณ ได้แก่ ฟ้อนเล็บ ฟ้อนเจิง ฟ้อนตบมะผาบ และฟ้อนก๋ายลาย มาประยุกต์เป็นการแสดงที่งดงาม อ่อนช้อย และสะท้อนอัตลักษณ์ของมหาวิทยาลัยพะเยาได้อย่างลงตัว พร้อมกับขบวนอัญเชิญผ้าห่มพระธาตุความยาว 36 เมตร เพื่อน้อมถวายห่มองค์พระธาตุจอมทอง พร้อมถวายผ้าห่มพระประธานประจำฤดูร้อน เพื่อความเป็นสิริมงคลแก่ผู้ร่วมงานและมหาวิทยาลัย

สำหรับประเพณีแห่ผ้าห่มพระธาตุจอมทองของมหาวิทยาลัยพะเยา มีจุดเริ่มต้นจากความร่วมมือของคณะศิลปศาสตร์ วิทยาลัยการศึกษา และคณะรัฐศาสตร์และสังคมศาสตร์ ซึ่งเดิมเคยรวมอยู่ภายใต้คณะศิลปศาสตร์ ก่อนจะแยกการบริหารตามภารกิจและความเชี่ยวชาญ คณาจารย์และนิสิตจึงร่วมกันริเริ่มกิจกรรมเพื่อเชื่อมความสัมพันธ์ สร้างความรัก ความสามัคคี และสืบทอดสายใยแห่งความผูกพันระหว่างทั้งสามคณะ ผ่านประเพณีที่จัดขึ้นเป็นประจำทุกปีในช่วงเดือนหกเป็งตามคติล้านนา ประเพณีดังกล่าวเกิดขึ้นด้วยความเคารพและศรัทธาที่ชาวมหาวิทยาลัยพะเยามีต่อ องค์พระธาตุจอมทอง โดยชาวพุทธเชื่อว่าการถวายผ้าห่มองค์พระธาตุเปรียบเสมือนการน้อมถวายผ้าไตรแด่พระพุทธองค์ อันเป็นมหากุศลที่จะนำมาซึ่งความเป็นสิริมงคล ความสุข และความเจริญแก่ผู้ร่วมประกอบพิธี อีกทั้งยังสะท้อนแนวคิดของคนรุ่นใหม่ที่ร่วมกันอนุรักษ์และต่อยอดวัฒนธรรมอันดีงามของบรรพชนให้ดำรงอยู่ควบคู่กับสังคมร่วมสมัยอย่างสง่างาม สมดังปณิธาน “ปัญญาเพื่อความเข้มแข็งของชุมชน”